YILDIZ TECHNICAL UNIVERSITY FACULTY OF ARCHITECTURE E-JOURNAL

E-ISSN 1309-6915
Volume: 16 Issue: 3
Year: 2020

Current Issue Published Issues Front Matter Most Accessed Articles Ahead of Print
Index and Coverage
Avery Index
DOAJ
EBSCO
Erih Plus
ESCI – Clarivate
GALE Cengage
Genamics
ProQuest
TR Dizin
TUBITAK Ulakbim
Ulrichs Web
Cultural Heritage Impact Assessment (HIA), International Approaches and Practices: Examining the Applicability of HIA in Turkey [Megaron]
Megaron. Ahead of Print: MEGARON-98058 | DOI: 10.14744/megaron.2021.98058  

Cultural Heritage Impact Assessment (HIA), International Approaches and Practices: Examining the Applicability of HIA in Turkey

Burcu Can Çetin1, Nuran Zeren Gülersoy2
1Istanbul Technical University, Graduate School, Urban and Regional Planning PhD Program, Istanbul, Turkey
2FMV Isik University, Faculty of Architecture and Design, Department of Architecture, Istanbul, Turkey

Heritage impact assessment (HIA) [1], which is a new important tool to establish the balance development proposals within the processes of conservation and management of cultural properties, has shown remarkable progress since its differentiation from environmental impact assessment (EIA) in the early 2000s. Various HIA guidelines and principles among which UNESCO World Heritage Centre and ICOMOS takes attention have been published by international institutions and organizations to strengthen the sustainability of cultural properties. While Turkey has followed the improvements in the E.U. and the U.S. where the integration of these guidelines has enhanced HIA are integrated the integration of these guidelines into countries' legislation has contributed extensively to HIA practices put HIA into force in Turkey is still an outstanding question. Therefore, this study aims to describe a general HIA framework for Turkish conservation sites based on the international approaches and cases from E.U. countries and the U.S. The proposed framework includes a national conservation strategy for Turkey, conservation-HIA-planning system design connected by HIA, and procedures and processes for an effective HIA.
As the impact assessment refers not only to a legal procedure but also a technical tool, the study's methodology comprises literature research on the history of HIA and its evolution in Turkey, recent international perspectives of HIA, and examination of six case studies, two of which are from Turkey. Four cases from developed countries that represent innovative approaches to HIA, are chosen based on their applicable regulations concerning HIA in Turkey and their impact assessment process and methodology. Turkish cases, on the other hand, exemplify how international HIA frameworks have been treated. It is crucial to see examples from developed countries that offer different HIA frameworks in addition to the ICOMOS' HIA Guidance for internationally listed cultural heritage. In this context, the paper begins with a brief introduction and continues with the conceptual explanation of HIA and case studies, respectively; Heritage Impact Assessment of Liverpool Waters, Heritage Impact Assessment Study of Proposed Spatial Plans on the Mill Network at Kinderdijk-Elshout, Heritage Impact Assessment of York Local Plan, and Heritage Impact Assessment for the Statue of Liberty New Museum Construction. In addition to their general HIA approaches, the scale and characteristics of the cultural heritage expected to be affected by the developments have been considered.
The main theme of the third part includes the current relationship between cultural heritage and impact assessment practices in Turkey. Two HIA cases from Turkey, Golden Horn Metro Crossing Bridge and Eurosia Tunnel, are examined and evaluated. When all cases from E.U., the U.S. and Turkey's HIA challenges considered together, it is seen that there are many problems to be solved for more effective HIA. Linked with the Turkish challenges, these problems are evaluated, and recommendations are provided under three headlines: the gap in the Turkish legislation-Turkish National Conservation Strategy, the adaptation of international principles-HIA defined in the Turkish conservation-impact assessment mechanism, connection issues between theory and practice of HIA-A New Improved Process for HIA studies.
In order to propose a robust HIA framework for Turkish conservation areas, it is found out that there is an urgent need for radical changes in planning, conservation, and impact assessment regulations as experienced in England and the Netherlands cases. This is described by the general conservation strategy for the whole country, grounded on Turkish cultural property descriptions. Similarly, each law or procedure within these three disciplines should be interconnected and integrated by putting innovative approaches into the planning system. As seen in the U.S. cases, although impact assessment and conservation could be connected via guidance on the actor relations, for an effective process, HIA should be built parallel to both conservation-management of cultural heritage and decision-making process of policies, plans, and projects. Therefore, the proposed HIA flowchart and its impact assessment phases constitute a more extensive process that includes three mechanisms to be managed by features of any conservation area. Inspired by the technical principles of ICOMOS HIA Guidance, evaluated legal systems, and considering the scales of cultural heritage, this study supports HIA theory and practice by declaring it as an integration instrument when it puts the cultural property in the centre.

Keywords: cultural heritage, impact assessment, HIA, CHIA, conservation


Kültürel Miras Etki Değerlendirme (KÜMED) Kavramı, Uluslararası Yaklaşımlar ve Uygulamalar: Türkiye’de KÜMED Uygulanabilirliğinin İrdelenmesi

Burcu Can Çetin1, Nuran Zeren Gülersoy2
1İstanbul Teknik Üniversitesi, Lisansüstü Eğitim Enstitüsü, Şehir ve Bölge Planlama Doktora Programı, İstanbul
2FMV Işık Üniversitesi, Mimarlık ve Tasarım Fakültesi, Mimarlık Bölmü, İstanbul

Kültür varlıklarının korunması ve yönetilmesi süreçlerinde, koruma ile gelişme önerileri arasında denge kurulmasında yeni ve önemli bir araç olarak tanımlanan kültürel miras etki değerlendirme (KÜMED) konusu, 2000’li yılların başında çevresel etki değerlendirmeden (ÇED) ayrılarak geliştirilmeye başlanmıştır. UNESCO Dünya Miras Merkezi ve ICOMOS başta olmak üzere, kültür varlıklarının sürdürülebilirliğinin güçlendirilmesi hedefiyle birçok uluslararası kurum ve kuruluş tarafından çeşitli KÜMED rehberleri ve ilkeleri yayımlanmıştır. Son yıllarda Türkiye’nin yakından izlediği AB ve ABD’de, bu rehberlerin ülke mevzuatlarıyla bütünleştirilerek uygulanması uluslararası koruma literatürüne ve etki değerlendirme pratiklerine geniş katkılar sunmaktadır. Türkiye’de de KÜMED’in mevcut koruma-etki değerlendirme-planlama sistemi içinde nasıl konumlandırabileceği tartışılmaktadır.
Bu nedenle, bu çalışmada KÜMED’le ilgili uluslararası yaklaşımlardan ve örnek uygulamalardan yapılan çıkarımlar ile Türkiye’deki kültür mirası ve etki değerlendirme ilişkisinin kurulabilmesi için benimsenmesi gereken KÜMED ilkeleri tanımlanmaktadır. Bu bağlamda; KÜMED kavramı açıklanmakta, günümüzdeki uluslararası ÇED yaklaşımlarında da görülen “proje” ya da “gelişme” odaklı perspektiften önemli ölçüde uzaklaşan, uluslararası koruma kurumlarının KÜMED yaklaşımlarına yer verilmektedir.
Çalışmada ayrıca, koruma tabanlı KÜMED çerçevesini küresel ölçekte dünya miras alanları üzerinden çizen ICOMOS rehberi ve ülke mevzuatına göre gerçekleştirilmiş altı KÜMED deneyimi, Liverpool, Kinderdijk-Elshout’, York Kenti Planı ve Özgürlük Anıtı örnekleri değerlendirilmiştir. Gelişmiş ülkeler arasından KÜMED’e yenilikçi yaklaşımlar sunan ve Türkiye’de KÜMED’in geliştirilmesine katkı sağlayabilecek nitelikte çeşitlenen dört yurt dışı deneyimi ile birlikte; uluslararası KÜMED çerçeveleri bağlamında Türkiye’de hazırlanmış KÜMED uygulaması olarak, Haliç Metro Geçiş Köprüsü ve Avrasya Tüneli etki değerlendirmesi incelenmiştir.
ICOMOS Rehberi doğrultusunda hazırlanmış KÜMED örneklerinden Livepool’da, kentsel nitelikli koruma alanlarında karma kullanımlı ve yoğunluklu dönüşüm öneren bir proje ele alınmış, Kinderdijk-Elshout’da kırsalda, kültürel peyzaj alanında karşılaşılan koruma sorunlara önerilen çözüm önerileri ve turizm etkisi araştırılmıştır. Ülke yasal sistemi içinde kurgulanan KÜMED mekanizması yoluyla gerçekleştirilen York kenti planı, kent bütününde önerilen stratejik planın mekânsal politikaları ile arazi kullanımlarını değerlendiren bir örnek olarak incelenmiştir. Özgürlük Anıtı yeni müze örneğinde ise mimari ölçekte çağdaş bir tasarımın kültür mirası ve kent manzarasıyla ilişkisi değerlendirilmiştir. KÜMED uygulamalarının öne çıkan nitelikleri ve güçlü özellikleri çerçevesinde Türkiye için ulusal bir koruma stratejisinin ihtiyacının yanı sıra; koruma-KÜMED-planlama sisteminin yeniden kurgulanarak bütünleştirilmesi gerekliliği vurgulanarak Türkiye’de uygulanabilir bir KÜMED için temel ilkeler geliştirilmiştir.

Anahtar Kelimeler: kültür varlığı, kültürel miras, etki değerlendirme, KÜMED, koruma




Corresponding Author: Burcu Can Çetin, Türkiye


TOOLS
Print
Download citation
RIS
EndNote
BibTex
Medlars
Procite
Reference Manager
Share with email
Share
Send email to author

Similar articles
PubMed
Google Scholar




© 2021 Yıldız Teknik Üniversitesİ Mimarlık Fakültesİ



LookUs & Online Makale